شهرستان های استان : آباده، جهرم، شیراز، لار، ارسنجان، خرمبید، فراشبند، لامرد، استهبان، خنج، فیروزآباد، مرودشت، اقلید، پاسارگاد، فسا، ممسنی، بوانات، زرین دشت، قیر و ارزین، مهر، داراب، سپیدان، کازرون و نی ریز شهرستان های استان فارس به شمار می روند .

شیراز

موقعیت سیاسی:
از شمال به شهرستان های ارسنجان، مرودشت، سپیدان، ممسنی و از جنوب به شهرستان های جهرم، فیروزآباد و از شرق به شهرستان های نی ریز، استهبان، فسا و از غرب به شهرستان های ممسنی و کازرون محدود می شود.

موقعیت جغرافیایی:
شهر شیراز امروزی، واقع در استان فارس، بر روی جلگه وسیعی که دارای ۱۵ کیلومتر عرض و ۱۲۰ کیلومتر طول متوسط می باشد واقع شده است. شهر شیراز در ۵۱ درجه و ۵۱ دقیقه تا ۵۳ درجه و ۴۰ دقیقه طول شرقی و ۲۹ درجه و ۲ دقیقه تا ۳۹ درجه و ۵۷ دقیقه عرض شمالی از نصف النهار مبدا قرار دارد.

شرایط آب و هوایی:
ارتفاع متوسط شهر از سطح دریا ۱۵۵۰ متر است. به علت ارتفاع این جلگه از سطح دریا و آنچه در نقشه مربوط به بارندگی در سطح کشور بر می آید، بارندگی در این قسمت بیشتر از نواحی دیگر می باشد. ولی وجود کوههای مرتفع و بادهای خشک عربستان در اطراف این جلگه باعث خشکی هوا می شود.
به طور کلی ریزش برف در شیراز کم است ولی در ناحیه غربی و جنوب غربی آن در زمستان برف های سنگین می بارد. میزان درجه حرارت در زمستان در حدود ۳ درجه زیر صفر و در تابستان ۳۸ درجه بالای صفر است و اعتدال هوای ناحیه از این جهت است که این جلگه بین دو منطقه گرمسیر جنوب و سردسیر شمال قرار گرفته است.

تاریخچه و ویژگی های آثار:
پایه اولیه شهر در سال ۷۴ ه.ق به دست حکام اموی (۴۱ تا ۱۳۲ ه.ق) گذارده شد. در این زمان شهر شامل داراللاماره و چندین مسجد و یک بازار بود . از این تاریخ تا زمان صفاریان ( ۲۶۱ تا ۲۸۷ ه.ق )، شهر توسعه طبیعی خود را داشته است. با روی کار آمدن صفاریان (۲۶۱ تا ۲۸۷ ه.ق) ، دوره جدیدی از تحولات و توسعه شهر آغاز گردید و در این زمان بود که مسجد جامع عتیق، نخستین مسجد جامع شهر، ساخته شد. دوره اتابکان – اتابکان سلغری نزدیک به ۱۳۰ سال در شیراز فرمانروایی کردند و در آبادانی شهر کوشیدند ، مسجد نو در شیراز از بناهای این خاندان است و از شاعران بنام سعدی می باشد. شیراز در روزگار صفویه جایگاه شایسته و ارجمندی داشت. اله وردی خان و پسرش امام قلی روی هم رفته نزدیک به ۴۰سال بر فارس فرمان راندند، در زمان امام قلی خان دو بنای ماندگار از خود بر جای نهاد یکی مدرسه خان و دیگری پل خان می باشند.
شیراز در دوره زندیه تاریخ پر فراز و نشیبی را پشت سر گذارد. روزگار کریم خان زند یکی از بهترین و آرام ترین دوران بوده، او مدت ۱۳ سال نسبت به آبادانی این شهر همت گماشت. مجموعه با ارزشی زندیه شامل: ارگ کریم خان، بازار، مسجد، حمام و آب انبار وکیل از یادگارهای این دوران است.
حوادثی چون غارت شهر توسط آقا محمد خان قاجار ( ۱۲۱۰ تا ۱۳۴۵ ه.ق ) و زمین لرزه های پی در پی، آسیب زیادی را به این شهر وارد کرد . با این وجود، بناهای با ارزشی مانند مجموعه نصیرالملک، مجموعه مشیر، مجموعه قوام ، … از جمله آثار با ارزش دوران قاجار می باشند.